Waplewo – wieś w powiecie olsztyńskim
Waplewo, znane również jako Waplitz, to malownicza wieś położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie olsztyńskim, w gminie Olsztynek. Historia tej miejscowości sięga daleko w przeszłość, a najstarsze znane wzmianki o niej pochodzą z 1384 roku. Waplewo przez wiele wieków pełniło różne funkcje administracyjne i społeczne, a obecnie jest miejscem z bogatą historią oraz atrakcyjnym obszarem do wypoczynku.
Historia Waplewa
Historia Waplewa jest złożona i fascynująca. Najstarsze zapisy dotyczące tej miejscowości pochodzą z końca XIV wieku. W 1467 roku dobra waplewskie zostały wymienione w akcie jednego z komturów krzyżackich, co świadczy o znaczeniu tej wsi już w tamtych czasach. W XV i XVI wieku Waplewo należało do rodzin Golińskich i Szymanowskich.
W 1525 roku na terenie wsi wybudowano kościół katolicki, który był ważnym punktem dla lokalnej społeczności. Z kolei w 1612 roku rozpoczęła działalność parafia ewangelicka, co wskazuje na religijną różnorodność mieszkańców. W XVII wieku wieś przeszła w ręce rodu Finck von Finckenstein, co przyczyniło się do dalszego rozwoju regionu.
Na początku XVIII wieku powstała szkoła wiejska, co świadczy o dążeniu do edukacji mieszkańców. Z danych z 1818 roku wynika, że we wsi znajdowało się 20 domów i 169 mieszkańców. W XIX wieku Waplewo stało się znane z hodowli owiec, co było istotnym elementem lokalnej gospodarki. W latach 70-tych XIX wieku doszło do budowy nowego murowanego kościoła, zastępującego drewnianą konstrukcję zniszczoną przez pożar.
Bitwa pod Waplewem
Jednym z ważniejszych wydarzeń w historii Waplewa była bitwa, która miała miejsce 28 sierpnia 1914 roku. Starcie to odbyło się między wojskami rosyjskimi a niemieckimi i miało miejsce na terenach znajdujących się pomiędzy Waplewem a jeziorem Mielno. Bitwa ta była częścią I wojny światowej i zakończyła się zwycięstwem Rosjan.
Zarówno żołnierze niemieccy, jak i rosyjscy polegli w trakcie walk zostali pochowani na pobliskim cmentarzu wojennym, gdzie spoczywa 426 niemieckich oraz 206 rosyjskich żołnierzy. Po zakończeniu konfliktu liczba mieszkańców wsi zmieniała się; na przykład w 1933 roku mieszkało tu 547 osób, a w 1939 roku – 519 osób. Wieś była wtedy dobrze rozwinięta pod względem infrastrukturalnym – istniała poczta, karczma dworska oraz szkoła.
Po II wojnie światowej
Okres po II wojnie światowej był dla Waplewa czasem wielkich zmian. Większość Mazurów opuściła swoje rodzinne strony, a ich miejsce zajęli osadnicy z różnych regionów Polski. Majątek ziemski we Waplewie wszedł w skład Państwowych Gospodarstw Rolnych (PGR), co wpłynęło na lokalną gospodarkę i strukturę społeczną.
12 listopada 1946 roku miejscowości nadano polską nazwę – Waplewo. Z biegiem lat wieś rozwijała się dalej; na przykład w 1995 roku dzięki staraniom poseł Ireny Petryny oddano do użytku nową szkołę, co było znacznym krokiem naprzód dla lokalnej społeczności.
Punkty użyteczności publicznej i infrastruktura
Współczesne Waplewo dysponuje kilkoma istotnymi punktami użyteczności publicznej. Znajdują się tu przystanek autobusowy oraz trzy sklepy, które służą mieszkańcom oraz turystom odwiedzającym tę okolicę. Oprócz tego wieś oferuje ośrodki wypoczynkowe oraz kościół rzymskokatolicki pw. św. Stanisława.
Dodatkowo warto wspomnieć o prywatnej elektrowni wodnej oraz przystanku kolejowym usytuowanym około 3 km od centrum miejscowości. Region otaczają liczne lasy oraz jeziora, co czyni go atrakcyjnym miejscem dla miłośników przyrody oraz aktywnego wypoczynku.
Zabytki Waplewa
Waplewo posiada również kilka interesujących zabytków. Do rejestru zabytków Narodowego Instytutu Dziedzictwa wpisany jest eklektyczny kościół rzymskokatolicki pw. św. Stanisława z 1872 roku, który został wybudowany na pozostałościach wcześniejszej gotyckiej świątyni. Innym istotnym miejscem jest cmentarz wojenny z I wojny światowej, będący upamiętnieniem tragicznych wydarzeń związanych z tym konfliktem.
Dodatkowo można zobaczyć pozostałości cmentarza ewangelickiego z drugiej połowy XIX wieku, położonego nieopodal miejscowości. To wszystko sprawia, że Waplewo jest ciekawym miejscem zarówno dla miłośników historii, jak i turystyki.
Zakończenie
Waplewo to wieś o bogatej historii i tradycji, która przez wieki zmieniała się pod wpływem różnych wydarzeń społecznych i politycznych. Dziś stanowi miejsce atrakcyjne zarówno dla mieszkańców, jak i turystów pragnących odkryć uroki warmińsko-mazurskiego krajobrazu oraz jego historii. Dzięki rozwiniętej infrastrukturze oraz pięknym okolicom pełnym jezior i lasów, Waplewo ma wiele do zaoferowania każdemu odwiedzającemu tę niezwykłą miejscowość.
Artykuł sporządzony na podstawie: Wikipedia (PL).